Karaadilli'ye Hoş Geldiniz
  Günlük hayat-giyim kuşam
 

  Karaadilli'de Gündelik Hayat:

          Karaadilli'de   eskiden beri aileler 2-3 kuşak bir arada yaşarlardı.Ama bu gelenek son yıllarda yerini çekirdek ailere bırakmaya başladı.
          Evin reisi babadır,ama onun babası sağsa ona danışılmadan da herhangi bir iş yapılmaz.Eskiden beri,evlenme yaşına gelen erkek çocuklara evin odalarından biri yatak odası olarak tahsis edilir,diğer bölümler ortak "yaşam alanı"olarak kullanılır.Evin oğlu ve gelini sadece yatmadan yatmaya odalarına çekilirler. Son zamanlarda yetişen gençlerin çoğunluğu malum sebeplerden dolayı çeşitli illerde,iş bularak eşi ve çocuklarıyla göç yolunu tutmuşlardır.Karaadilli'de bir gün nasıl yaşanır?
         
Sabah ezanıyla veya günün ağarmasıyla uyanan kadınlar,hayvanların bakımını(kasabada malların bakımı denir),sağılmasını ve temizliğini yaptıktan sonra aile bireylerinin toplandığı,oturma odasına kahvaltıyı hazırlarlar.Öğle ve akşam yemeklerini de aynı mekanda hep beraber yerler.Misafir kabulleri de  aynı odada olur.Çoğu ailelerde aynı oda ailenin büyükleri için yatak odası olarak da kullanılır.Misafirliğe gelen akrabalar veya komşular,erkeklerle karışık olarak otururlar.Çay demlenir.Çay halkın vazgeçilmez içecekleri arasındadır.Yanında da çerez çeşitleri ikram edilebilir.Yabancı sayılabilecek erkek veya kadın misafirler,geldiğinde ev içinde ayrı odalarda oturulur.
         Evlerde ısınma için,soba yakılır. "Kuzine" denilen sobalar yaygındır. Kuzinenin ,üzerinde yemek pişirilirken fırın kısmında da “haşhaşlı börek,patetes,balık vb” yapılabilir. Kadınlar, birbirlerine gündüz veya akşam oturmalarına giderler.Hasta ziyareti,ölü taziyesi,nişan,düğün süresi boyunca vb. durumlarda istisnasız gidilir.Kadınların birbirlerine gidip-gelmelerinde   en büyük etken akrabalık ve komşuluk bağlarıdır.Genelde gündelik işlerden,geçmişten gelecekten sohbetler edilir.Hoşça vakit geçirilir.Ailede gelin olacak kız varsa onun çeyizinin hazırlanmasına yardım edilir.Yaşlı kadınlar rengarenk yün çoraplar örerler.Kız anaları,oya veya kazak türü el işleri yaparlar.Evlenmeye aday kızlarda,dantel,oya vb. el işlerini yaparlar. Düğünden önce dünürlerden,erkek tarafı sık sık kız evini ziyaret eder.Son zamanlara kadınlara yönelik yapılan dini sohbetlere ilgi artmakta,Kur’an-ı  Kerim öğrenen kişi sayısı da gün,geçtikce  artmaktadır.
         1990 yıllara kadar her evde “ısdar” denilen halı dokuma tezgahları vardı.Kış aylarında kadınların başlıca uğraşısı,aynı zamanda da  bazı ailelerin tek geliriydi.Halı dokuma ücretinin düşüklüğü,zahmetinin çokluğu ve  ortamı kirleten halı kıllarının varlığı sebebiyle zaman içinde yavaş yavaş   evlerden kaldırıldı.     
          Kahvehaneler bazı erkekler için hayatın merkezi gibidir. Alışverişlerin(mal alım satımı,tarım ürünleri,hayvan ve hayvansal ürünler) büyük bölümü kahvehanelerde görüşülür.Yeni haberler,kasaba gündemi,ülke gündemi burada tartışılır.Tarlaya ekilecek ürün çeşidi,zirai mücadele metotları vb. konuların rahatça masalarda veya herkesin katılacağı şekilde ortada konuşulduğu mekanlardır kahvehaneler....Hatta bazı erkekler için kahvehane evden fazla vakit geçirilen  mekanlardır.Bilhassa işlerin çok az hatta olmadığı kış aylarında kahvehane ev arası gidip-gelinir.Sohbet edenler olduğu gibi,kahvehanede kağıt ve taş türü oyunlar oynanır.Bahar ayıyla gündüzleri tarladaki işler yapılırken boş vakitler de ve gecelerde kahvehaneye gidip gelmeler devam eder.
       İşin yoğun olduğu yaz aylarında bile akşam yemeğinden sonra kahvehaneye gidilir.Arkadaş topluluğuyla sohbet edilip,ihtiyaç duyulan işçi veya alet edevat araştırılır.Hasat zamanı en çok konuşulan konu vişnenin fiyatı,biçerdöğerlerin biçtiği yerler,tarla sulama problemleri vb.konuşulur.
      Kasabadaki erkekler genelde bir veya iki kahvehaneye sürekli giderler,kişinin oturduğu kahve ve arkadaş çevresi bellidir.Kahvehanelerde (saygıdan dolayı) baba,oğul,amca,torun aynı kahvede oturmazlar.Daha rahat edecekleri arkadaş ortamlarının olduğu kahvehanelere giderler. Yaz aylarında kahvehanelerin içinden ziyade çay bahçelerinde veya kaldırım üzerine yol boyunca konulan masalara gruplar halinde oturularak sohbet edilir.
       2000’li yıllara kadar kahvehaneler siyasi görüşlere göre neredeyse çizgi derecesinde ayrılırdı.Farklı siyasi görüşteki kişiler birbirlerinin,kahvehanesine gitmezlerdi.Son yıllarda toplumun sürekli dışa açılması ve yeni yetişen nesillerin eğitim seviyelerinin yükselmesi eski katı ve kısır siyasetin (belediye seçimlerinin olduğu yıllar hariç)unutulmasına vedaha hoşgörülü olunmasına yol açtı.
              
                             Erkeklerin çalışmaları:

         Erkekler,ailelerin dışa açılan yüzüdür,ailenin tüm ihtiyaçlarını karşılar.Erkeklerin çalışmaları:Genel olarak evin dışında gerçekleşir.Halkın ana geçim kaynağı tarım ve hayvancılıktır.Ama bilhassa son zamanlarda tarım politikasının uygulanışı ve tarım girdilerinin yüksek,ürün satış fiyatlarının düşük olması sebebiyle çiftçilik zoraki yapılmaktadır.Erkekler tarlaların sürülmesi,ekinlerin ekilmesi,ağaçların dikilmesi,budanması ve ürünün kaldırılışı sürecinde işinin başındadır.Ama (tarla işlerinden)  boşluklarda iş buldukça,gurbete çalışmaya gitmektedirler.Hem çiftcilik hem İnşaat işleri yapan usta ve amelelerde vardır.Kasabada esnaflık veya zanaatkarlık yaparak geçinmeye çalışan kişi sayısı da az değildir.
                  
    
       Kadınların çalışmaları: 
       Ev işleri,yemek yapımı,çocuk bakımı gibi işlerin yanında hayvanların bakımı ve tarlada yapılan işler olarak gruplayabiliriz.Ayrıcada ailenin tüm ekmek ihtiyacı kadınlar arasında yapılan yufkayla karşılanır.Yine ısınmada kullanılan tezekler de kadınlar tarafından yapılır.Tarım işlerinde kadınları ekinlerin ekilmesine yardımda,çapalama işlerinde ve ürünlerin hasadında çalışırlar.Kendi işlerinin dışında(günümüzün maddi şartlarının ağır olması sebebiyle) kasaba içinde veya dışında tarlada çapaya gittiklari gibi  vişne,kiraz,elma,patates  vb. ürünlerin hasadına "günlüğe" gitmektadirler.Önceki yıllarda ailecek yatılı olarak pamuk,meyve toplamaya,çapaya  gitmekteydiler.
        Kasabamızda doğan kız ve erkek çocuklar anne ve babalarının yanında ilk günden itibaren yapılan işlere yardım edip işleri öğrenmeye çalışırlar.
      Karaadilli’ deki esnaflık:
      Kasabamızda en popüler işyerleri kahvehaneler ve bakkal dükkanlarıdır.Diğer esnaf kolları ise zahirecilik,vişne,patates,süt alımı,un,yem kepek satımı yapılmaktadır.Berber,terzi,
kasap,elektrikçilik, çalgıcılık, vb. zanaat kolları da devam etmektedir.
Karaadilli 'deki "Akdede ve Yılmaz un" yanında Çay ilçemizdeki Dündar Un fabrikası da faaliyetlerine ülke geneline yayarak  devam ettirmektedirler.
 
 
                        

       GİYİM-KUŞAM 
       Erkekler: Eskiden erkekler üstü şalvar tipli alta doğru daralan paçaları düğmeli pantolonlar giyerlerdi. Üste Ceket, yelek, gömlek,kazak ve palto giyerlerdi.İçe eskiden göynek giyilirdi. Ayağa ise elde örme yün çoraplar,ayakkabı olarak da çok eskiden çarık, kara lastik giyilirdi.Günümüzde ise normal ayakkabılar giyilir.Başlar açıktır,şapka türü giysiler nadir takılır.Kasabamızda imkanlar ölçüsünde yeni elbiseler giyilmesine özen gösterilir..
      Kadınlar: Kadınlarımız eskiden üste camadan,altına fistan,iç çamaşırı olarak da göynek giyerlerdi.Kollara kolluk takılır,jarseden şalvar,ferece denilen etek, üzerine de peştamal tutulur, kuşak sarılırdı.Baş kısmına öncelikle başlık takılır,üzerine çember örtülürdü.
    Günümüzde yeni yetişen kızlar okul hayatları devam ettiği sürece başları açık,pantolon veya etek türü modern giysiler giyerler.Okul hayatı sona ermiş kızlarda altlarına etek üzerine (mevsimine göre)kazak veya penye giyer başlarına rengarenk başörtüleri takarlar.Anneleri ise başlarına başörtüsü bağlar.Mevsimine göre de kazak veya penye türü elbiseler giyerler,altlarına giyime uygun renkli veya renksiz etekler giyerler.Nene ve yaşlı kadınlar daha az renkli elbiseler giyerler başlarına ise iki başörtüsü bağlıyarak saçlarını göstermemeye daha çok dikkat ederler.Son zamanlarda pardesü giyen kişi sayısı da artmıştır.Ama çarşaf giyen kadına rastlanılmaz.
                  
              

 
 
Rk site ekleme
 
 
=> Sen de ücretsiz bir internet sitesi kurmak ister misin? O zaman burayı tıkla! <=